143-letnia Kwaśna dąbrowa – lasy aglomeracji poznańskiej – Raport VI-VII 2025 r.
143-letnia Kwaśna dąbrowa – lasy aglomeracji poznańskiej
Wartości przyrodnicze
143-letnia Kwaśna dąbrowa, to siedlisko przyrodnicze Natura 2000- kwaśna dąbrowa z dębami w wieku 143 lata, potencjalny starolas, który czeka na weryfikację i zabezpieczenie w 2026 r.
Utrata cech staroleśnych
Nadleśnictwo Łopuchówko zaplanowało w przetargu na 2025 r. i zrealizowało w tej kwaśnej dąbrowie rębnię w formie dwóch gniazd, w zamian za zaplanowane w Planie Urządzenia Lasu cięcia uprzątające, po zainicjowanej rębni gniazdowej, widocznej na zdjęciach z sierpnia 2022 r.
Skutki
Przeprowadzona w 2025 r. rębnia, pozbawiła 140-lestnią Kwaśną dąbrowę, wszelkich kryteriów starolasu. Łącznie wykonano 4 gniazda zrębowe. Rębnia zastąpiła zaplanowane w Planie Urządzenia Lasu cięcia uprzątające. Dostępne zdjęcia satelitarne i fotografie, wskazują na utratę większości drzew.
Brak przedmiotu ochrony
Pomimo, że 143- letnia Kwaśna dąbrowa kwalifikowała się do weryfikacji pod kątem ochrony prawnej jako starolas w 2026 r., to jednak straciła wszelkie kryteria starolasu, który mógłby zostać zidentyfikowany i zabezpieczony. Zgodnie z kryteriami weryfikacji starolasów, pozbawienie powierzchni lasu, wyklucza uznanie za starolas.
Konsekwencje polityczne
Politycy podejmując decyzję o wydaniu polecenia Dyrektorowi Generalnemu Lasów Państwowych 1 stycznia 2025 r., które ma na celu zidentyfikowanie i zabezpieczenie puli starolsów, zawiedli w tym przypadku. Polecenie zostało wydane wadliwie, gdyż nie skorygowało wyników przetargu na wycinki drzew w 2025 r. w nadleśnictwie Łopuchówko, który został rozstrzygnięty a zaplanowane prace wykonane w trakcie obowiązywania polecenia.
REKOMENDACJE
Działania systemowe
Niezbędne są indywidualne polecenia Ministerstwa Klimatu i Środowiska ze skutkiem natychmiastowym, wstrzymujące prace gospodarcze w potencjalnych starolasach o wybitnych walorach przyrodniczych, społecznych oraz innych cechach wyróżniających je spośród innych starolasów- na wniosek Lasów Państwowych, samorządów i strony społecznej. Usunięcie dobrze wykształconego ekosystemu leśnego, kwalifikującego się do ochrony prawnej jako starolas, nie powinno mieć miejsca w polskiej polityce leśnej.
Działania społeczne
143-letnia Kwaśna dąbrowa, została uznana przez Ministerstwo Klimatu i Środowiska za las społeczny.
Strona społeczna powinna zobligować polityków do wyłączenia tego lasu z dalszej hodowli (w tym wprowadzania wyselekcjonowanych sztucznie siewek na wyciętych gniazdach zrębowych), na podstawie założeń ochrony lasów o wiodącej funkcji społecznej.
Strona społeczna powinna zaangażować się w prace nad projektowaniem sposobu zarządzania lasami o wiodącej funkcji społecznej w nadleśnictwie Łopuchówko i skierować do prac zespołu lasów społecznych rozwiązania służące zabezpieczeniu tego lasu przed dalszą hodowlą.
Projekt pn. „Wzmocnienie i zabezpieczenie grup obywatelskich i organizacji ekologicznych w utrwaleniu zachodzących zmian systemowych w sposobie gospodarowania lasami w Polsce” został zrealizowany w latach 2025-2026 z darowizny TJX Poland Sp. z o.o. i był wspierany przez inicjatywę European Space Agency Network of Resources